Νέο πλαίσιο στα κοινωνικά επιδόματα – Έλεγχος περιουσίας και αυτόματες διασταυρώσεις
Σε εκ βάθρων αναμόρφωση του συστήματος χορήγησης κοινωνικών και προνοιακών επιδομάτων προχωρά η κυβέρνηση, με την ενεργοποίηση του Εθνικού Μητρώου Παροχών και Ενισχύσεων, που αναμένεται να τεθεί σε πλήρη λειτουργία το δεύτερο εξάμηνο του 2026.
Στόχος είναι ένα πιο δίκαιο, διαφανές και αποτελεσματικό σύστημα ενισχύσεων, με ενιαία κριτήρια και πλήρη εικόνα της οικονομικής κατάστασης των δικαιούχων.
Πλέον, η χορήγηση των επιδομάτων δεν θα βασίζεται αποκλειστικά στο δηλωθέν εισόδημα, αλλά στη συνολική οικονομική εικόνα κάθε πολίτη. Στο επίκεντρο μπαίνουν τα ενιαία εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, που θα εφαρμόζονται σε όλα τα επιδόματα ανεξαρτήτως φορέα. Θα εξετάζονται ακίνητα, καταθέσεις και λοιπά περιουσιακά στοιχεία, περιορίζοντας τη δυνατότητα πολλαπλών ενισχύσεων σε όσους δεν πληρούν συνολικά τα κοινωνικά κριτήρια.
Παράλληλα, εξετάζεται η χρήση τεκμηρίων διαβίωσης, ώστε να αποφεύγονται περιπτώσεις πολιτών με χαμηλά δηλωμένα εισοδήματα αλλά υψηλό βιοτικό επίπεδο. Τα τεκμήρια θα λειτουργούν συμπληρωματικά στα εισοδηματικά όρια και θα ενισχύουν τον έλεγχο δικαιούχων.
Κομβικό στοιχείο του νέου συστήματος αποτελεί η αυτόματη διασταύρωση στοιχείων. Οι πολίτες δεν θα χρειάζεται να υποβάλλουν δικαιολογητικά, καθώς τα απαιτούμενα δεδομένα θα αντλούνται ηλεκτρονικά από διασυνδεδεμένες βάσεις του Δημοσίου, όπως η ΑΑΔΕ, ο ΕΦΚΑ και το Κτηματολόγιο.
Όλα τα επιδόματα θα συγκεντρωθούν σε μία ενιαία ψηφιακή πλατφόρμα, μέσω της οποίας οι πολίτες θα μπορούν να ενημερώνονται για τις παροχές που λαμβάνουν ή δικαιούνται. Κάθε δικαιούχος θα διαθέτει ατομική καρτέλα, όπου θα καταγράφεται το σύνολο των ενισχύσεων, σε χρήμα και σε είδος.
Η μεταρρύθμιση αφορά κονδύλια που υπερβαίνουν τα 13 δισ. ευρώ ετησίως και αποσκοπεί στη δικαιότερη κατανομή των κοινωνικών ενισχύσεων, με έμφαση στους πραγματικά ευάλωτους και στον περιορισμό φαινομένων κατάχρησης.
Η ενημέρωση του Μητρώου θα γίνεται σε τακτική βάση – μηνιαία ή σε άλλα χρονικά διαστήματα – ανάλογα με το είδος της παροχής. Ως φυσικά πρόσωπα νοούνται και όσοι ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, με υποχρέωση έναρξης στις φορολογικές αρχές και επιλογή Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας (ΚΑΔ).
Η νέα πλατφόρμα θα επιτρέπει επίσης τον καλύτερο έλεγχο των χορηγήσεων, όπως τον εντοπισμό περιπτώσεων σωρευτικής λήψης πολλαπλών παροχών. Θα διενεργούνται δειγματοληπτικοί και περιοδικοί έλεγχοι πληρότητας και ορθής ενημέρωσης του Μητρώου, καθώς και έλεγχοι που θα προκύπτουν από την επεξεργασία ανωνυμοποιημένων στοιχείων.
Σήμερα, η πληροφορία για τις παροχές είναι κατακερματισμένη σε διαφορετικά μητρώα του Δημοσίου, τα οποία συχνά δεν «επικοινωνούν» μεταξύ τους. Με το νέο Μητρώο, όλα τα βασικά στοιχεία για παροχές σε χρήμα και σε είδος θα συγκεντρώνονται σε μία βάση, επιτρέποντας ταχύτερους και αποτελεσματικότερους ελέγχους και καλύτερη διαχείριση των δημόσιων πόρων.
Παράλληλα, το Μητρώο θα συμβάλει στην επιτάχυνση της απονομής παροχών. Για παράδειγμα, αντί να απαιτείται επικοινωνία μεταξύ διαφορετικών φορέων για τη διασταύρωση προϋποθέσεων, όλες οι σχετικές πληροφορίες θα είναι άμεσα διαθέσιμες μέσα από την ενιαία πλατφόρμα.
Η πιλοτική εφαρμογή θα ξεκινήσει με επιλεγμένες κοινωνικές παροχές των υπουργείων Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, καθώς και της ΔΥΠΑ και του ΟΠΕΚΑ. Σταδιακά, το σύστημα θα επεκταθεί στο σύνολο των παροχών, με πλήρη διαλειτουργικότητα και αυτόματη ενημέρωση.
Η Τακτική Επιδότηση Ανεργίας της ΔΥΠΑ αποτελεί σημαντική οικονομική στήριξη για τους εργαζόμενους που έχασαν τη δουλειά τους, ωστόσο η χορήγησή της συνδέεται με συγκεκριμένες προϋποθέσεις σχετικά με τα ένσημα, τον τρόπο λήξης της εργασιακής σχέσης και το ασφαλιστικό ιστορικό του ανέργου.
Τα τελευταία χρόνια, ιδίως με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει παρατηρηθεί μεγάλη αύξηση στις τιμές του ρεύματος με αποτέλεσμα όλο και περισσότεροι πολίτες να «κυνηγούν» του κοινωνικό τιμολόγιο ή αλλιώς ΚΟΤ.
Σημαντικές αλλαγές και διευκρινίσεις αφορούν τα προστατευόμενα τέκνα, την υποβολή φορολογικής δήλωσης από φοιτητές και τα δικαιώματα για το έκτακτο επίδομα παιδιού, επιστροφή ενοικίου και φοιτητικό επίδομα.
Οι οφειλές προς την εφορία αποτελούν ένα διαχρονικό πρόβλημα για χιλιάδες φορολογούμενους, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για παλιά χρέη που παραμένουν ανεξόφλητα επί σειρά ετών.
Η πολιτική διακοπής υδροδότησης σε περιπτώσεις ληξιπρόθεσμων οφειλών βρέθηκε στο επίκεντρο της πρόσφατης Γενικής Συνέλευσης της ΕΥΔΑΠ, με τη διοίκηση της εταιρείας να εξηγεί τους λόγους για τους οποίους έχει τεθεί το όριο των 100 ευρώ για την έναρξη της διαδικασίας διακοπής νερού.
Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής: Δεν εξετάζεται επιβολή πλαφόν στα ενοίκια
Πάνω από 1,38 δισεκατομμύρια ευρώ αναμένεται να πιστωθούν στους λογαριασμούς σχεδόν 2,7 εκατομμυρίων δικαιούχων μέσα στην εβδομάδα από τις 22 έως τις 26 Ιουνίου, σύμφωνα με τον προγραμματισμό πληρωμών του e-ΕΦΚΑ και της ΔΥΠΑ.
