Συντάξεις: Ανοίγει ο δρόμος για αυξήσεις και αναδρομικά από την ΕΑΣ – Η κρίσιμη δίκη του Νοεμβρίου

Αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), οι οποίες θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μικρότερες κρατήσεις, αυξήσεις στις καταβαλλόμενες συντάξεις και ενδεχομένως αναδρομικά, ενδέχεται να προκύψουν από την αναμενόμενη απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Στο επίκεντρο βρίσκεται ο τρόπος με τον οποίο επιβάλλεται σήμερα η εισφορά, καθώς εξετάζεται εάν δημιουργούνται συνθήκες άνισης μεταχείρισης μεταξύ των συνταξιούχων.

Η υπόθεση αφορά περίπου 400.000 συνταξιούχους που υπόκεινται σε κρατήσεις ΕΑΣ, με την απόφαση του δικαστηρίου να αποκτά ιδιαίτερη σημασία τόσο για το ύψος των μελλοντικών συντάξεων όσο και για πιθανές διεκδικήσεις αναδρομικών.

Στις 4 Νοεμβρίου η κρίσιμη πρότυπη δίκη

Η πρότυπη δίκη, έπειτα από δύο αναβολές, έχει προγραμματιστεί για την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026, ενώπιον της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Αφορμή αποτελεί αγωγή πολιτικού συνταξιούχου κατά του Ελληνικού Δημοσίου, με την οποία διεκδικείται η διαφορά ανάμεσα στα ποσά σύνταξης που έλαβε από την 1η Ιανουαρίου έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2019 και σε εκείνα που θα είχε εισπράξει εάν η ΕΑΣ υπολογιζόταν διαφορετικά.

Συγκεκριμένα, το αίτημα αφορά την επιβολή της εισφοράς αποκλειστικά στο τμήμα της σύνταξης που υπερβαίνει τα 1.400 ευρώ και όχι στο σύνολο του ποσού, όπως προβλέπει ο τρόπος υπολογισμού που αμφισβητείται.

Η δικαστική κρίση αναμένεται να καθορίσει εάν υπάρχουν περιθώρια αλλαγής του συστήματος και ποιες θα μπορούσαν να είναι οι οικονομικές συνέπειες για τους συνταξιούχους.

Τι μπορεί να αλλάξει στον υπολογισμό της ΕΑΣ

Το βασικό ζήτημα που τίθεται είναι εάν η εισφορά πρέπει να υπολογίζεται στο σύνολο της σύνταξης ή μόνο στο ποσό που υπερβαίνει το προβλεπόμενο όριο.

Για παράδειγμα, στην περίπτωση σύνταξης 1.600 ευρώ, η εναλλακτική μέθοδος που εξετάζεται θα προέβλεπε την επιβολή της εισφοράς μόνο στα 200 ευρώ που βρίσκονται πάνω από το όριο των 1.400 ευρώ.

Με αυτόν τον τρόπο, το τμήμα της σύνταξης έως τα 1.400 ευρώ θα παρέμενε απαλλαγμένο από τη συγκεκριμένη κράτηση.

Μια τέτοια αλλαγή θα μπορούσε να περιορίσει σημαντικά τις παρακρατήσεις για όσους υπάγονται στην ΕΑΣ, αυξάνοντας αντίστοιχα το τελικό ποσό που λαμβάνουν κάθε μήνα.

Ωστόσο, η εφαρμογή ενός νέου συστήματος δεν έχει αποφασιστεί. Θα εξαρτηθεί από το περιεχόμενο της δικαστικής απόφασης και τις ενέργειες που ενδεχομένως θα απαιτηθούν στη συνέχεια.

Ποιοι μπορεί να δικαιούνται αναδρομικά

Εκτός από τη μείωση των μελλοντικών κρατήσεων, η υπόθεση ενδέχεται να ανοίξει και ζήτημα επιστροφής ποσών που παρακρατήθηκαν με τον υφιστάμενο τρόπο υπολογισμού.

Εφόσον το Ελεγκτικό Συνέδριο κρίνει ότι η εφαρμογή της ΕΑΣ πρέπει να διαφοροποιηθεί, θα προκύψει το ερώτημα εάν και για ποιες χρονικές περιόδους μπορούν να αναζητηθούν οι διαφορές.

Το ενδεχόμενο αναδρομικών, πάντως, δεν συνεπάγεται ότι θα υπάρξει αυτόματη επιστροφή χρημάτων σε όλους τους συνταξιούχους που καταβάλλουν την εισφορά.

Το εύρος των πιθανών αξιώσεων, οι δικαιούχοι και οι χρονικές περίοδοι που θα μπορούσαν να καλυφθούν θα εξαρτηθούν από την απόφαση και το εφαρμοστέο νομικό πλαίσιο.

Τι έχει προτείνει ο Συνήγορος του Πολίτη

Η επιβολή της ΕΑΣ με αναλογικότερο τρόπο δεν αποτελεί νέο ζήτημα.

Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει υποστηρίξει, με σχετικό πόρισμα προς το υπουργείο Εργασίας, την εφαρμογή συστήματος με απαλλασσόμενο ποσό και υπολογισμό της εισφοράς μόνο στο τμήμα της σύνταξης που υπερβαίνει το αντίστοιχο όριο.

Η πρόταση βασίζεται σε λογική αντίστοιχη με εκείνη των φορολογικών κλιμάκων, όπου η επιβάρυνση εφαρμόζεται στο ποσό που εμπίπτει σε κάθε κλιμάκιο και όχι αναδρομικά στο σύνολο του εισοδήματος.

Οι συγκεκριμένες εισηγήσεις, ωστόσο, δεν υιοθετήθηκαν.

Τι ισχύει σήμερα για τις αυξήσεις και τις κρατήσεις

Αντί της αλλαγής στον βασικό τρόπο υπολογισμού, επιλέχθηκε η αναπροσαρμογή των χρηματικών ορίων των κλιμακίων της ΕΑΣ παράλληλα με τις αυξήσεις των συντάξεων.

Έτσι, όταν αυξάνονται οι συντάξεις, προβλέπεται αντίστοιχη αύξηση των ορίων των κλιμακίων, ώστε μια ετήσια αναπροσαρμογή να μην οδηγεί αυτομάτως έναν συνταξιούχο σε υψηλότερη κατηγορία κράτησης και σε απώλεια της αύξησής του.

Η παρέμβαση αυτή περιορίζει τις επιπτώσεις από τη μετάβαση σε επόμενο κλιμάκιο, χωρίς όμως να αλλάζει τη βασική φιλοσοφία επιβολής της εισφοράς.

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στη συνεδρίαση της 4ης Νοεμβρίου, καθώς η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου μπορεί να αποτελέσει καθοριστικό παράγοντα για το μέλλον της ΕΑΣ, τις μηνιαίες κρατήσεις και τις ενδεχόμενες αναδρομικές διεκδικήσεις χιλιάδων συνταξιούχων.

Μάθετε πρώτοι τα νέα στο iepidoma.gr

Πρόσφατες δημοσιεύσεις